Dewislenni : Menus
  -   Prif : Main    Rhag  Previous

Llenyddiaeth : Literature   -   Nofelau/Straeon Byrion:  Novels: and Short Stories     Rhyddiaith:  Medieval Prose     Barddoniaeth:  Medieval Poetry     Astudiaethau:  Studies    Bywgraff:  Biography

Geiriaduron : Dictionaries   -   Hanesyddol:  Historical    Bywgraffiadol:  Biographical

Hanes : History:   -   Saesneg:  in English

Ymarferion : Exercises   -   Awduron Cymraeg:  Welsh Authors





Hanes a Hanes Lleol (Cymraeg) : History and Local History (Welsh medium)


Balchder Bro: Cwm Gwendraeth. Llandysul: Gomer, 1989.

Braslun o Hanes Pontarddulais. Gol. E Lewis Evans. Llandysul: Gomer, 1949.

Broc y Llanw: Detholiad o Llanw Llyn - Papur Bro Pen Llyn, Mawrth 1976-Mawrth 1980. Llanbedrog: Llanw Llyn, 1980.

Cyfres Crwydro Cymru: Llandybïe: Llyfrau'r Dryw.
Crwydro Brycheiniog. Alun Llewelyn-Williams, 1964.
Crwydro Ceredigion. T I Ellis, 1952. [1]
Crwydro Llyn ac Eifionydd. Gruffudd Parry, 1960. [1]
Crwydro Maldwyn. T I Ellis, 1957. [1]
Crwydro Meirionydd. T I Ellis, 1954. [1]
Crwydro Mynwy. T I Ellis, 1958. [1]
Crwydro Sir Faesyfed. 2 Cyf. Fransis Payne. [1] (2) Crwydro Sir Gâr. Aneirin Talfan Davies, 1955. [1]
Crwydro y Fflint. T I Ellis, 1959. [1]


Cyfres y Cymoedd. Gol. Hywel Teifi Edwards. Llandysul: Gomer.
Cwm Rhondda.. 1995.
Cwm Tawe. 1993.


Y Ddeddf Uno, 1536 (Y Cefndir a'r Canlyniadau). Gol. W Ambrose Bebb. Caernarfon: Plaid Genedlaethol Cymru, 1937.

Dilyn Afon. Gol. Ifor Rees. Abertawe: C Davies, 1977.

Gyda'r Wawr: Braslun o Hanes Cymru'r Oesoedd Cyntefig. Gol. H J Fleure. Gwrecsam: Hughes a'i Fab, 1923.

Y Gymraeg yn ei Disgleirdeb: Yr Iaith Gymraeg cyn y Chwildro Diwydiannol. Gol. Geraint H. Jenkins. Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru, 1997.

Hanes Bro Trawsfynydd. Trawsfynydd: Cangen Merched y Wawr, 1973.

Hanes Eglwysi a Phlwyfi Lleyn. Gol. D T Davies. Pwllheli: Richard Jones, 1910.

Llawlyfr Cynghor Plwyf Llanerfyl. Croesoswallt: Robert A Jones, 1896.

Lleisiau'r Graig; Ysgrifau ar Chwareli Mynydd Penmaenmawr gan Chwarelwyr. Rhag. Bedwyr Lewis Jones. Caernarfon: Cyhoeddiadau Mei, 1992.

Tua Soar. Gol. W J Gruffydd. n.d. Ynys Môn. Gol. Bedwyr Lewis Jones a Derec Llwyd Morgan. Abertawe: Christopher Davies, 1983.





AMBROSE, W R (Maeldaf Hen). Hynafiaethau, Cofiannau a Hanes Presennol Nant Nantlle. Pen-y-groes, 1872. Ailargr. Llanllyfi: Mudiad Adfer, 1985.

BEYNON, Robert, a Rhys Davies. Eglwys Carmel (M.C.) Abercraf. Abertawe: Lewis Evans, 1921.

BEYNON, Tom. Golud a Mawl Dyffryn Tywi.. Caernarfon: Argraffdy'r Methodistiaid Calfinaidd, 1936.

BOWEN, E G. Daearyddiaeth Cymru fel cefndir i'w hanes. Darlith Radio BBC, 1964.

DAVIES, Aneirin Talfan. Crwydro Sir Gâr. Cyfres Crwydro Cymru. Llandybïe: Llyfrau'r Dryw, 1954.

DAVIES, D Tegfan. O Ganol Sir Gâr (Storïau). Llandysul: Gomer, [h.dd]

DAVIES, Evan R. Llaw-lyf at Wasanaeth Gweithwyr a Gwerin Cymru. Wrecsam: Hughes & Son, 1898.

DAVIES, David (Dewi Eden). Ardudwy a'i Gwron. Blaenau Ffestiniog: J D Davies, 1914.

DAVIES, John. Hanes Cymru. Hammondsmith: Penguin, 1992.

DAVIES, John (Isfryn). Yr Hen Lwybrau. Llandysul: Gomer, Y Clwb Llyfrau Cymraeg, 1947.

DAVIES, T J. Nabod Bro a Brodorion. Abertawe: C Davies, 1975.

DAVIES, Thomas. Dinas Mawddwy a'i Hamgylchoedd. Machynlleth: Adam Evans, 1893.

DAVIES, W. Canmlwyddiant Capel Rhydfendigaid, 1859-1959. Llandysul: Gomer, 1959.

DAVIES, W J. Hanes Plwyf Llandysul. Llandysul, 1896. Ailargr. Llandysul: Gomer, 1992.

EDWARDS, Hywel Teifi. Arwr Glew Erwau'r Glo, Delwedd y Glîêwr yn Llenyddiaeth y Gymraeg, 1850-1950. Llandysul: Gomer, 1994.

EDWARDS, O M. Cartrefi Cymru. Cfres Blodau'r Grug. Wrecsam a Chaerdydd: Hughes a'i Fab,&nsp;[h.dd]

ELLIS, T I. Crwydro Ceredigion. Cyfres Crwydro Cymru, Cyfol 5. Llandybïe: Llyfrau'r Dryw, 1952.
---. Crwydro Maldwyn. Cyfres Crwydro Cymru, Cyfol 5. Llandybïe: Llyfrau'r Dryw, 1957.
Crwydro Meirionydd. Cyfres Crwydro Cymru, Cyfol 5. Llandybïe: Llyfrau'r Dryw, 1954.
---. Crwydro Mynwy. Cyfres Crwydro Cymru, Cyfol 5. Llandybïe: Llyfrau'r Dryw, 1958.
Crwydro y Fflint. Cyfres Crwydro Cymru, Cyfrol 5. Llandybïe: Llyfrau'r Dryw, 1959.

EVANS, Bernard. Y Meini'n Siarad. Llanrwst: Gwasg Carreg Gwalch, 1992.

EVANS, D. J. Hanes Capel Seion. Aberystwyth: Cambrian News, 1935.

EVANS, Can. Silas. Hanes Plwyf Llanrhaeadr-ym-Mochnant. Llandysul: Gomer, 1940.

GEORGE, William. Cymru Fydd: Hanes y Mudiad Cenedlaethol Cyntaf. Lerpwl: Gwasg y Brython, 1945.

GRIFFITH, David. Morwyr Cymru. Rhag. L Edwards. Caernarfon: John Davies, 1866.

GRIFFITH, Owen. Mynydd Parys. Caernarfon: Cwmni'r Wasg Genedlaethol Gymreig, 1897.

GRIFFITHS, J. Gwyn. Y Patrwm Cydwladol. Cyfres Pobun. Rhif XVIII. Gol. E Tegla Davies. Lerpwl: Gwasg y Brython, Ebrill, 1949. [1]

GRIFFITHS, James. Glo. Cyfres Pobun. Rhif IV. Gol. E Tegla Davies. Lerpwl: Gwasg y Brython, Mawrth, 1945. [1]

GWYNN, Llywelyn Ap. Celfyddyd a Chrefft yng Nghymru. Cyfres Pobun. Rhif XI. Gol. E Tegla Davies. Lerpwl: Gwasg y Brython, Mai, 1946. [1]

HARRIS, Mary Corbett. Atgofion am Lanfachraeth. Caernarfon: Cyhoeddiadau Mei, 1985.

HUDSON-WILLIAMS, T. Y Groegiaid Gynt. Cyfres y Brifysgola'r Werin, Rhif II. Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru, 1931.

HUGHES, Hugh Dervel. Hynafiaethau Llandegai a Llanllechid. Bethesda, 1846. Ailargr. Caernarfon: Cyhoeddiadau Mei, 1979. (2)

JAMES, G J. Llanwrtyd: Byr Grynhoad o'i Hanes. Ystalyfera: Cwmni Llais Llafar, 1933.

JENKINS, Dafydd. Tân yn Llyn. Llandyssul: Gwasg Aberystwyth, 1937.

JENKINS, David. Bro Dafydd Ap Gwilym. Aberystwyth: Cymdeithas Llyfrau Ceredigion, 1992.

JENKINS, R T. Y Ffordd yng Nghymru. Wrecsam: Hughes a'i Fab, 1939.
---. Hanes Cymry yn y Ddeunawfed Ganrif. Cyfres y Brifysgol a'r Werin. Rhif 1. Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru, 1930.

JONES, Ben A. Y Byd o Ben Trichrug. Aberystwyth: Cymdeithas Lyfrau Ceredigion, 1959.

JONES, Cyril. Calon Blwm: Portread o hen ardal Dylife ym Maldwyn. Llandysul: Gomer, 1994.

JONES, Daniel E. Hanes Plwyfi Llangeler a Phenboyr. Llandysul: Gomerian Press, 1899.

JONES, Emyr. Canrif y Chwarelwr. Dinbych: Gwasg Gee, 1963.

JONES, Evan. Ar Ymylon Cors Caron. Aberystwyth: Cymdeithas Lyfrau Ceredigion, 1967.
---. Cerdded Hen Fferiaiu. Aberystwyth: Cymdeithas Lyfrau Ceredigion, 1972.
---. Cymdogaeth Soar-y-mynydd. Abertawe: C Davies, 1979. (2)

JONES, Gwen Redvers, et al. Herio'r Cestyll. Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru, 1983.

JONES, J Islan. Yr Hen Amser Gynt. Aberystwyth: Cymdeithas Llyfrau Ceredigion, 1958.

JONES, John Meirion. Teulu'r Cilie. Llandyssul: Cyhoeddiadau Barddas, 1999.

JONES, Robert Isaac (Alltud Eifion). Y Gestiana, sef Hanes Tre'r Gest, yn cynwys cofnodion hynafiaethol plwyfi Ynyscynhaiarn a Threflys... . Tremadog: yr awdur, 1892.

JONES, Robert Owen. Hir Oes i'r Iaith: Agweddau ar Hanes y Gymraeg a'r Gymdeithas. Llandyssul: Gomer, March, 1997.

JONES, Simon B, gol. Haneds Peniel a Bwlchycorn. Llandysul: J. D. Lewis a'i feibion, Gomer, h.dd.

LLEWELYN-WILLIAMS, Alun. Crwydro Brycheiniog. Abertawe: Christopher Davies, [1964] 1977.

MORGAN, D J. Pant a Bryn: Detholiad o Ysgrifau. Llandysul: Gwasg Aberystwyth, 1953.

MORGAN, Gerald. Cyfoeth y Cardi, Ysgrifau ar Hanes Ceredigion. Aberystwyth: Cymdeithas Llyfrau Ceredigion, 1995.

MORRIS, Robert Prys. Cantref Meirionydd: ei Chwedlau, ei Hynafiaethau, a'i Hanes. Dolgellau: E W Evans, 1890.

PARRY, Gruffudd. Crwydro Llyn ac Eifionydd. Llandybïe: Llyfra'r Dryw, 1960.

PAYNE, F G. Yr Aradr Gymreig. Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru, 1954.
---. Crwydro Sir Faesyfed. 2 Cyf. Abertawe: C Davies, [1966, 1968] 1977.
---. Cwysau: Casgliad o Erthyglau ac Ysgrifau. Llandysul: Gomer, 1980.
---. Chwaryddion Crwydrol ac Ysgrifau Eraill. Dinbych: Y Clwb Llyfrau Cymreig, 1943.

PENNANT, Thomas. Teithau yn Nghymru. Cyf. a Gol. John Rhys. Caernarvon: H Humphreys, 1883.

PHILLIPS, Bethan. Dihirod Dyfed: Hanes Chwe Llofruddiaeth. Cardydd: Hughes a'i Fab, 1991.

PHILLIPS, Richard. Ar Gefn ei Geffyl. Aberystwyth: Cymdeithas Lyfrau Ceredigion, 1969.

PHILLIPS, William. Rhos-Llanerch-Rugog. Caernarfon: Argraffdy'r Methodistiaid Calfinaidd, n.d.

REES, Enoch. Hanes Brynaman a'r Cylchoedd, O'r Flwyddyn 1819, hyd y Flwyddyn, 1896. Ystalyfera, 1896. Ailargr. Carmarthen: Dyfed County Council, 1992.

REES, T Mardy. Mynachdai Cymru: Eu Hanes Hyd Eu Diddymiad. Newport: John E Southall, 1910.

ROWLANDS, E D. Atgofion am Lanuwchllyn. Gwasg Gwynedd, 1975.
---. Dyffryn Conwy a'r Creuddyn. Lerpwl: Gwasg y Brython, 1947.

OSWALD, Rowlands. Bro Ddyfi a Machynlleth: Rhamant ei Hanes a'i Llen Gwerin. Aberystwyth: Cambrian News, [h.dd].

ROBERTS, Eigra Lewis. Llygad am Lygad. Llandysul: Gomer, 1990.

ROBERTS, Elwyn. Wrth Odre Cadair Idris. Penygroes: Cyhoeddiadau Mei, 1989.

ROBERTS, Enid. A'u Bryd ar Ynys Enlli. Talybont: Y Lolfa, 1993.

ROBERTS, R. Alun. Hafodydd Brithion. Cyfres Pobun. Rhif XV. Gol. E Tegla Davies. Lerpwl: Gwasg y Brython, Tachwedd, 1947. [1]

ROBERTS, William. Da Gan Mlynedd o Hynafiaeth a Chrefydd yn Ardal Nant, Nanhoron (Lleyn). Caernarfon: Llyfrfa'r  Methodistiaid Calfinaidd, [h.dd.]. [1]

RHYS, Robert. Cloi'r Clwydi. Llandybïe: Gwasg Dinefwr, 1993.

SAMUEL, Harri. Gwyr y Ffedog Wen: Portead o Weithwyr Tun Cwm Tawe. Talybont: Y Lolfa, 1984.

SCOURFIELD, Elfyn. Macsu Cwrw yn Nyfed. Caerdydd: Amgeuddfa Genedlaethol Cymru / Amgueddfa Werin Cymru, 1983.

THOMAS, David. Cau'r Tiroedd Comin. Lerpwl: Gwasg y Brython, [h.dd]
---. Hen Longau a Llongwyr Cymru. Cardiff: University of Wales Press, 1949.

THOMAS, Gwyn. Eisteddfodau Caerwys: The Caerwys Eisteddfodau. Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru, 1968.

THOMAS, William (Glanffrwd). Llanwynno. Gol. Henry Lewis. Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru, 1949.

TREHARNE, K C. Glofeydd Cwm Gwendraeth. Llanelli: Llanelli Borough Council, 1995.

TUDUR, Gwilym. Wyt Ti'n Cofio?, Chwarter Canrif o Frwydr yr Iaith. Talybont: Y Lolfa, 1989.

WILLIAMS, Besi Maldwyn. Dwyn Mae Cof.... Bala: Gwasg y Bala, 1959. [1]

WILLIAMS, G J. Hanes Plwyf Ffestiniog o'r Cyfnod Boreuaf. Wrecsam: Hughes and Son, 1882.

WILLIAMS, J Arthur. Trem yn Ôl, neu Hanes Cylch Corris a Phlwyf Tal-y-llyn. Dolgellau: Pwyllgor Cofnodion Cyngor Sir Meirion, 1963.

WILLIAMS, J Rhosydd. Hanes Rhosllanerchrugog. Rhosllanerchrugog: Pwyllgor Lleol, Eisteddfod Genedlaethol, 1945.

WILLIAMS, M.C., a M.J.T. Lewis. Chwarelwyr Cyntaf Ffestiniog. Maentwrog: Canolfan Astudio Parc Cenedlaethol Eryri, 1987.

WILLIAMS, Richard Henry. Tameidiau Bywyd. Penygroes: Cyhoeddiadau Mei, 1980.

WILLIAMS, W Gilbert. Moel Tryfan i'r Traeth; Erthyglau ar Hanes Plwyfi Llanwnda a Llandwrog. Caernarfon: Cyhoeddiadau Mei, 1983.

WILLIAMS, Sian Rhiannon. Oes y Byd i'r Iaith Gymraeg. Caerdydd: Gwasg Prifysgol Cymru, 1983.

WILLIAMS, Williams. Hynafiaethau a Thraddodiadau Plwyf Llanberis a'r Amgylchoedd. Llanberis, 1892. Caernarfon: Siop y Pentan, n.d.

WILLIAMSON, Owen. Hanes Niwbwrch. Lerpwl: W A Jones, n.d.